Trong quá trình trưởng thành của bé, có rất nhiều thời điểm quan trọng. Ăn dặm là một trong những thời điểm quan trọng đó. Vậy mẹ có biết ăn dặm hợp lý thế nào không?

KHI NÀO CẦN CHO TRẺ ĂN DẶM?

thế nào là ăn dặm hợp lý

Giai đoạn ăn dặm trẻ cần ăn bổ sung vì nhu cầu năng lượng tăng. Từ khi bé được 6 tháng tuổi năng lượng từ sữa mẹ chỉ đủ cung cấp khoảng 450kcal/ngày, trong khi đó giai đoạn này trẻ cần khoảng gần 700kcal/ngày. Do vậy, ăn dặm đúng cách là cần thiết để bù đắp khoảng cách thiếu hụt năng lượng này và lượng thức ăn trong các bữa ăn dặm cũng cần tăng lên khi trẻ lớn lên (tăng về số lượng và đậm độ đặc dần lên), nếu không đảm bảo đủ bữa ăn dặm trẻ sẽ còi cọc, phát triển chậm. 

Hơn nữa trong giai đoạn này, lượng sắt dự trữ không còn, do vậy trẻ sẽ thiếu sắt nếu chỉ được cung cấp từ nguồn sữa mẹ, do vậy ăn dặm sẽ là nguồn cung cấp đủ lượng sắt cần thiết bù đắp sự thiếu hụt đó. Nếu cơ thể trẻ không có đủ lượng sắt cần thiết trẻ sẽ bị thiếu máu. Khoảng thiếu hụt sắt lớn nhất vào lúc trẻ 6 -12 tháng và nguy cơ thiếu máu lớn nhất cũng ở nhóm tuổi này.

Trước 4 tháng tuổi, cơ thể trẻ chưa có đủ men amylase để tiêu hóa chất bột. Do vậy, nếu cho bé ăn dặm trước 4 tháng dễ khiến bé dễ chán sữa mẹ nên bú ít đi, dẫn đến tình trạng thiếu hụt các dưỡng chất thiết yếu, quan trọng từ sữa mẹ. Điều này làm bé giảm sức đề kháng, tăng nguy cơ suy dinh dưỡng và ảnh hưởng nghiêm trọng đến quá trình phát triển. Mặt khác, bé dễ bị dị ứng thực phẩm do hệ tiêu hóa khi bé 4 tháng tuổi vẫn chưa hoàn thiện, đặc biệt là những bé có cơ địa nhạy cảm. Vì vậy, bé có nguy cơ cao bị tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa vì hệ tiêu hóa non nớt chưa đủ men để xử lý tinh bột và những thức ăn phức tạp khác.

Ngược lại, nếu cho bé ăn dặm muộn sau 6 tháng tuổi, nhiều khả năng trẻ sẽ đứng cân, tăng trưởng chậm. Bởi vì khi này sữa mẹ không cung cấp đủ chất dinh dưỡng cần thiết cho trẻ phát triển.

Tham khỏa thêm: các món ăn lợi sữa

 NGUYÊN TẮC ĂN DẶM ĐÚNG CÁCH?

AP8i Vyrwfg6iEGG3b4kSEbXrgdAWC2qcmNEmKPi4f0EgVt19e9UusiwEfbr qUcslINAiAsypNFYgihDCK0IOduccSfoSwE5VYEPLtVNPNG

Theo kinh nghiệm được đúc kết từ việc chăm sóc sức khỏe trẻ em của Hiệp hội Nhi khoa Hoa Kỳ (American Academy of Pediatrics), ăn dặm đúng cách cần đảm bảo những nguyên tắc sau:

  • Cho trẻ tập ăn dặm những thức ăn gần giống với sữa mẹ hoặc gần giống với sữa công thức để bé quen dần với “những thức ăn mới lạ”. Nên tuân thủ nguyên tắc “ngọt – mặn” khi bắt đầu giai đoạn cho bé ăn dặm, thường thì bột ngọt sẽ là lựa chọn đầu tiên khi tập cho trẻ ăn dặm vì mùi vị “tương tự” với sữa mẹ, trẻ được cho ăn dặm bằng bột ngọt trước rồi sẽ dần thay thế bằng bột mặn với nhiều thành phần dinh dưỡng hơn.
  • Nguyên tắc “ít – nhiều” để luyện tập cho hệ tiêu hóa của trẻ thích ứng dần với lượng và thành phần thức ăn ngày càng phong phú. Cho trẻ ăn với lượng ít rồi tăng dần đạt ăn 10 gram bột, rau xanh tăng dần đạt 10 gram , thịt 10 gram sau khi say, dầu ăn hoặc mỡ động vật đạt 5 ml mỗi bữa … sẽ đảm bảo sự tiêu hóa và cung cấp đầy đủ năng lượng – dưỡng chất cần thiết cho nhu cầu tăng trưởng và phát triển của trẻ.
  • Nguyên tắc “loãng – đặc” cần ghi nhớ để quá trình ăn dặm của trẻ luôn được “suôn sẻ”, đây là nguyên tắc giúp trẻ không bị “phản ứng” khi tiếp xúc với thức ăn lạ và hệ tiêu hóa của trẻ có thể tiêu hóa được những thức ăn phức tạp hơn.
  • Nguyên tắc “tô màu chén bột” nghĩa là bột ăn dặm của trẻ cũng đảm bảo đủ 4 nhóm thức ăn quan trọng giúp trẻ phát triển tốt.
  • Nguyên tắc “không ép trẻ ăn” khi trẻ không muốn ăn nữa hoặc tỏ ra phản đối việc ăn dặm, cha mẹ nên cho trẻ tạm ngưng việc ăn dặm một thời gian 5 – 7 ngày rồi sau đó sẽ tiếp tục tập luyện để trẻ không bị căng thẳng trong việc ăn dặm.

Khi bắt đầu ăn dặm, sau lần thử thứ nhất, nếu bé háo hức há miệng và vui vẻ tiếp nhận đồ ăn thì bạn có thể yên tâm là bé đã sẵn sàng. Trái lại, nếu bé nhăn nhó, ngoảnh mặt đi hoặc phì thức ăn ra thì bé chưa sẵn sàng và mẹ không nên ép con. Nếu lần đầu chưa thành công, mẹ hãy kiên trì thử lại. Nói chung, thường phải sau 6-10 lần trẻ mới chấp nhận thức ăn mới và khả năng này tăng lên đáng kể sau 12-15 lần thử.

THỰC PHẨM ĂN DẶM

Giống như việc chọn đúng thời điểm, lựa đúng thực phẩm cho bé ăn dặm cũng rất quan trọng. Khi mới bắt đầu, mẹ chỉ nên cho bé ăn những thực phẩm “lành tính” như chuối, lê, táo, cháo… xay nhuyễn, mịn. Đặc biệt, mẹ nên lưu ý danh sách những thực phẩm cần tránh cho trẻ dưới 1 tuổi để không gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe và hệ tiêu hóa của bé. Chẳng hạn, trẻ dưới 1 tuổi không thích hợp sử dụng mật ong vì có nguy cơ ngộ độc, không dùng muối khi nấu đồ ăn dặm để tránh gây “quá tải” hoạt động của thận…

W2ad04H 4N ZUqH60Zk uNzX ysmp0cTduJ4

LIỀU LƯỢNG HỢP LÝ

Theo khuyến cáo của các chuyên gia dinh dưỡng, trong thời “sơ khai”, sữa vẫn là nguồn dinh dưỡng chính và chủ yếu để bé cưng phát triển. Việc ăn dặm trong giai đoạn này chủ yếu tập cho bé quen dần với thức ăn. Vì vậy, mẹ chỉ nên cho bé ăn từ 1-2 buổi mỗi ngày tùy theo nhu cầu.

Khẩu phần ăn mỗi ngày của bé sẽ được tăng dần theo thời gian. Từ 3 muỗng thức ăn mỗi lần, mẹ có thể tăng lên 6-8 muỗng/ lần và tăng thêm 2 bữa phụ mỗi ngày là đảm bảo cho trẻ ăn dặm đúng cách.

MonMom đồng hành cùng mẹ trên hành trình chăm sóc con khỏe mạnh.

Bạn có thắc mắc? MonMom luôn sẵn sàng trả lời bạn